Kada dođete do 27. sedmice, približavate se posljednjim danima drugog trimestra, a treći trimestar je već pred vratima. U ovom periodu vaša beba nastavlja brzo rasti, dok razvoj mozga i pluća značajno napreduje. Tijelo buduće majke nastavlja se mijenjati kako bi se prilagodilo rastućoj bebi; pod utjecajem hormona neki simptomi trudnoće mogu postati izraženiji. Istovremeno, ova sedmica je period u kojem dobijaju na značaju i rutinske kontrole, poput testiranja nivoa šećera u krvi u cilju otkrivanja gestacijskog dijabetesa. Redovne ljekarske kontrole, uravnotežena ishrana i dovoljno odmora nastavljaju podržavati zdravlje buduće majke i razvoj bebe.
Koji trimestar obuhvata 27. sedmica trudnoće?
27. sedmica trudnoće predstavlja završni period drugog trimestra i važnu fazu razvoja u kojoj se približava prelazak u treći trimestar. U ovoj sedmici fetalni rast i sazrijevanje organa brzo napreduju, dok fiziološke prilagodbe organizma majke i dalje ostaju izražene. Svjetska zdravstvena organizacija u svojim preporukama za antenatalnu njegu s ciljem pozitivnog iskustva trudnoće ističe važnost redovnih kontrola, kao i praćenja nivoa šećera u krvi i krvnog pritiska u ovom periodu trudnoće.
Kakav je razvoj bebe u 27. sedmici trudnoće?
U ovoj sedmici beba je duga približno 34–36 cm i teška između 850 grama i 1 kilograma. Bebine oči počinju se otvarati i zatvarati, trepavice postaju izraženije, a neuronske veze u mozgu brzo se povećavaju. Iako pluća još nisu u potpunosti sazrela, proizvodnja surfaktanta se nastavlja; ova supstanca je ključna komponenta koja olakšava širenje pluća nakon rođenja. Pokreti bebe u ovom periodu počinju se osjećati pravilnije i budućoj majci se preporučuje praćenje pokreta bebe.
U 27. sedmici trudnoće nastavlja se stvaranje crvenih krvnih zrnaca kod bebe. Kako bebin krvotok radi velikom brzinom i povećava se volumen cirkulišuće krvi, krvni sudovi postaju izraženiji i šire se. U 27. sedmici trudnoće i bebin probavni sistem nastavlja svoj razvoj. Beba u ovom periodu nastavlja gutati plodovu vodu. Sadržaj proteina i masti u tečnosti formira se u skladu s ishranom majke, a dobra i kvalitetna ishrana majke znači i da se beba dobro hrani i da ne ostaje bez potrebnih nutrijenata.
Bebini osjetilni organi i nervni sistem nastavljaju se brzo razvijati. Beba koja može otvarati i zatvarati kapke može, kao reakciju na podražaj jarke svjetlosti, okrenuti glavu prema izvoru svjetlosti. S napretkom razvoja mozga, čula sluha, okusa i mirisa dodatno sazrijevaju; povećava se sposobnost opažanja okolnih podražaja i reagovanja na njih. Ovaj proces predstavlja važan dio neurološkog i senzornog razvoja potrebnog za prilagođavanje bebe vanjskom okruženju nakon rođenja.
Promjene koje se javljaju kod buduće majke u 27. sedmici trudnoće
U ovom periodu maternica se nalazi nekoliko centimetara iznad pupka, što može dovesti do tegoba poput nedostatka zraka i žgaravice. Blago oticanje nogu, bol u leđima i poremećaji spavanja česti su simptomi. Oralni test tolerancije na glukozu (test opterećenja šećerom), koji se provodi između 24. i 28. sedmice, u ovom periodu preporučuje se radi skrininga na gestacijski dijabetes. Američki koledž opstetričara i ginekologa (ACOG) navodi da je ovaj skrining standardna procedura za rano otkrivanje gestacijskog dijabetesa. Osim toga, u ovim sedmicama može se uraditi krvna slika te kontrolisati nivo željeza i feritina radi procjene anemije. U Vodiču za upravljanje prenatalnom njegom Generalne uprave za javno zdravstvo Ministarstva zdravstva Republike Turske navodi se da se tokom praćenja trudnoće trebaju provjeriti vrijednosti hemoglobina i, ako je moguće, feritina, te da su ove kontrole koje se provode krajem drugog trimestra važne za pripremu za treći trimestar.
Perspektiva pacijenta: Česte zablude o 27. sedmici trudnoće
Informacije koje se dobijaju putem interneta tokom trudnoće ponekad mogu dovesti do pogrešnih tumačenja. Neke od najčešćih zabluda vezanih za ovaj period su:
"Smatra se da beba rođena u 27. sedmici ima vrlo male šanse za preživljavanje." (Česta zabluda)
U stvarnosti, danas, s razvojem mogućnosti neonatalne intenzivne njege, stopa preživljavanja beba rođenih u ovoj sedmici značajno je povećana uz odgovarajuću medicinsku podršku, ali ove bebe obavezno zahtijevaju praćenje u jedinici intenzivne njege. (Činjenica)
"Smatra se da je test opterećenja šećerom nepotreban i da ga trebaju raditi samo žene s prekomjernom tjelesnom težinom." (Česta zabluda)
Međutim, gestacijski dijabetes može se razviti kod svake trudnice, a skrining test se rutinski preporučuje bez obzira na prisutnost faktora rizika. (Činjenica)
"Smatra se da je svaki bol koji se osjeti u predjelu stomaka u ovom periodu normalan bol zbog istezanja." (Česta zabluda)
Bolovi koji se javljaju u pravilnim intervalima ili u obliku kontrakcija mogu biti znak prijevremenog porođaja i obavezno ih treba procijeniti. (Činjenica)
"Smatra se da je suplementacija željezom potrebna samo ako postoji anemija." (Česta zabluda)
Zbog povećane potrebe za željezom kako se približava treći trimestar, suplementacija se uz preporuku ljekara savjetuje kod većine trudnica. (Činjenica)
"Smatra se da je smanjenje pokreta bebe u ovom periodu normalno i da se beba 'manje kreće jer nema dovoljno prostora'." (Česta zabluda)
Izraženo smanjenje pokreta bebe znak je koji uvijek treba procijeniti, bez obzira na sedmicu trudnoće. (Činjenica)
Kada se obratiti ljekaru, a kada hitnoj službi?
U 27. sedmici trudnoće određene simptome treba procijeniti bez čekanja na redovnu kontrolu. U sljedećim slučajevima preporučuje se obratiti specijalisti ginekologije i akušerstva:
- Iznenadno i izraženo oticanje nogu, edem šaka i lica
- Pojačavanje glavobolje, zamućen vid
- Peckanje prilikom mokrenja ili pojačana učestalost mokrenja
U sljedećim slučajevima potrebno je bez odlaganja obratiti se hitnoj službi:
- Kontrakcije koje se javljaju u pravilnim intervalima i postaju sve češće (sumnja na prijevremeni porođaj)
- Vaginalno krvarenje ili curenje tečnosti u obliku iscjetka
- Izraženo smanjenje pokreta bebe ili njihov potpuni prestanak
- Jak bol u stomaku, naročito ako je konstantan i ne prestaje
- Naglo pogoršanje nedostatka zraka ili bol u prsima
Pravovremeno prepoznavanje alarmantnih simptoma tokom trudnoće i obraćanje zdravstvenoj ustanovi bez odlaganja od ključne je važnosti za zdravlje majke i bebe.
