Nalaz limfocita mjeri nivo limfocita (jedne vrste bijelih krvnih zrnaca) u krvi. Limfociti su važne ćelije imunološkog sistema i štite organizam od virusa, bakterija i drugih štetnih faktora. Pomažu u stvaranju imunološke odbrane organizma. Zahvaljujući svojoj ćelijskoj memoriji, kada drugi put naiđu na virus, bakteriju ili drugi patogen, prepoznaju prijetnju i počinju se razmnožavati kako bi se borili protiv infekcije. Normalno, limfociti se nakon sazrijevanja skupljaju u slezeni i limfnim čvorovima i tamo ostaju dok ne budu potrebni. Nakon toga cirkulišu kroz cijelo tijelo kako bi se borili protiv prijetnji imunološkom sistemu.
Tipično, normalni raspon limfocita je 20–40% bijelih krvnih zrnaca i između 1.000–4.800 po mikrolitru; povišeni nivoi limfocita obično se javljaju kod infekcija, upala, nekih karcinoma ili autoimunih bolesti, dok se sniženi nivoi mogu javiti kod virusnih bolesti, pothranjenosti, terapija koje potiskuju imuni sistem ili starenja.
Šta su limfociti?
Limfociti predstavljaju ćelije imunološkog sistema, a broj limfocita pokazuje količinu limfocita u krvi. Povišen broj limfocita može biti znak različitih zdravstvenih problema. Najčešće ukazuje na to da se imuni sistem aktivno bori protiv infekcije. Virusne infekcije najčešće uzrokuju povišen broj limfocita u krvi. Ovo povećanje je način na koji organizam reaguje na patogene. Osim infekcija, i neki oblici karcinoma, poput limfoma, mogu dovesti do visokog nivoa limfocita. Maligne ćelije mogu uzrokovati prekomjernu proizvodnju limfocita u koštanoj srži. Autoimuni poremećaji su još jedan mogući uzrok, gdje imuni sistem reaguje i kada nema stvarne prijetnje.
Nizak broj limfocita, poznat kao limfocitopenija, ukazuje na moguće probleme u imunološkom sistemu. To znači da organizam može imati poteškoće u borbi protiv infekcija. Virusne infekcije su čest uzrok smanjenja broja limfocita. Virusi poput HIV-a mogu direktno uticati na proizvodnju ili funkciju limfocita. Pothranjenost također ima važnu ulogu u sniženju nivoa limfocita. Nedostatak ključnih hranjivih materija može narušiti sposobnost tijela da proizvodi imunološke ćelije. Medicinski tretmani, posebno hemoterapija i zračenje, mogu smanjiti broj limfocita. Ovi tretmani koriste lijekove koji potiskuju imuni sistem kako bi ciljali ćelije raka. Autoimune bolesti i genetski poremećaji također mogu dovesti do limfocitopenije. Na primjer, kod lupusa imuni sistem ne funkcioniše pravilno, pa nivoi limfocita mogu biti sniženi.
Šta znači povišeni limfociti?
Povišen broj limfocita obično se javlja nakon neke bolesti. U većini slučajeva je bezopasan i kratkotrajan. Međutim, visok broj limfocita može biti znak ozbiljnijih stanja poput raka krvi ili hroničnih infekcija. Povišen broj limfocita može ukazivati na:
- Bakterijske, virusne ili druge infekcije
- Karcinom krvi ili limfnog sistema
- Autoimunu bolest koja uzrokuje hroničnu upalu i oticanje
Uzroci limfocitoze uključuju:
- Akutna limfoblastna leukemija
- Babezioza
- Bruceloza
- Bolest mačjeg ogreba
- Hronična limfocitna leukemija
- Citomegalovirus (CMV) infekcija
- Hepatitis A
- Hepatitis B
- Hepatitis C
- HIV/AIDS
- Hipotireoza (smanjena funkcija štitne žlijezde)
- Limfom
- Mononukleoza
- Teški medicinski stres poput traume
- Pušenje
- Operacija slezene
- Sifilis
- Toksoplazmoza
- Tuberkuloza
- Veliki kašalj
Koji su uzroci nishih limfocita?
Nizak limfociti ili limfocitopenija označava smanjen broj bijelih krvnih zrnaca koja se bore protiv infekcija. Ovo stanje obično ukazuje na privremeno oslabljen imuni sistem zbog akutnih virusnih infekcija, jakog stresa, pothranjenosti ili određenih lijekova poput steroida. Hronično nizak nivo može ukazivati na autoimune bolesti, probleme sa koštanom srži ili rak. Generalno, kod odraslih se broj limfocita ispod 1.000 ćelija po mikrolitru smatra niskim.
Kolika treba biti vrijednost limfocita u nalazu krvi?
Vrijednost limfocita u nalazu krvi može se blago razlikovati u zavisnosti od starosti, opšteg zdravlja i laboratorije, ali opšti normalni raspon je:
Kod odraslih
- Limfociti % (procenat): 20% – 40%
- Limfociti (apsolutna vrijednost): oko 1.000 – 4.000 /µL
Kod djece
- Kod djece je procenat limfocita viši, posebno u mlađem uzrastu, i 40–60% se može smatrati normalnim.
Da li su povišeni limfociti opasni?
Povišeni limfociti najčešće nisu opasni, ali mogu ukazivati na to da se imuni sistem bori protiv infekcije, upale ili rijetko protiv raka krvi. Kod odraslih, vrijednosti iznad 4.000–4.800/µL smatraju se povišenim. Vrijednosti iznad 10.000/µL zahtijevaju hitnu medicinsku procjenu. Najčešći uzroci povišenih limfocita su:
- Infekcije
- Virusne (npr. COVID-19, infektivna mononukleoza) ili bakterijske infekcije
- Upale
- Hronične upale ili autoimuni poremećaji
- Stres
- Akutni stres može izazvati privremeno i bezopasno povećanje
- Bolesti krvi / karcinomi
- Leukemija ili limfom u rijetkim slučajevima
Povišeni limfociti postaju zabrinjavajući u sljedećim slučajevima:
- Ako nivoi ostaju povišeni duže vrijeme umjesto da se smanjuju nakon bolesti
- Ako su znatno iznad 4.000–4.800/µL
- Ako se jave simptomi poput neobjašnjenog gubitka težine, stalne temperature, jakog umora ili otečenih limfnih čvorova.
